አካል ጉዳቴንት አክሞ አቲጝ ጋቲዊያኽ

አካል ጉዳቴንት ዋሺኒኪ እንፅኺዴስ ጌጌዋላ /አጌዳላ/:: አካል ጉዳቴንት ዋኒስታ ዋዳ ኬሴትስታው አኽⶓ አይኪ አቒ ጌሜትጝስ ካላላ:: እምፕል አቒ አካል ጉዳቲኒኽ እስቱስ እሊኩ ማቤር አቕታጊ ዋይሚስታ ያኹኽ ዳድስ አሌድጝስ ቼጌርፃው አንኮሊው አኹኪ አካሉ ችግራኻደ አግስትጝ ያኹስ  ይወቱ ካስት(እንዝጚ) ልቓስኪላ ጌዴብሰትኹ ያኻታ ፄዌ:: ያኼስጉ እምፕል አቒ አካል ጉዳቴና ያኹኻ ንጝ ዋሺኔኪ ማይቤራዊ፣ ይኮኖሚያዊስታ ፖለቲካዊ ልቕልቕቲዳ ቴሳትፎ ፄዋላ ንጝ ጋቲውያኽ:: አካል ጉዳቴንት እምፕል አቒው እምፕል ፍንት ይቪቺያኽ፤ እሊኩ ካሌቕትካስታ አቕትካ፣ ቴስፍካስታ አላምካ ዝኩዋቲንታ ፄዋላ::

ማቤር አቕ አካል ጉዳቴንካስ እያኑሳ ኬርትኹሳ ካንቴስታ አግሌልስትⶓ ይጉፅጝስ ይቶፒያው ፌድራላዊ ዴሞክራሲያዊ ሪፐብሊኩ እገ-ምንግስት አካል ጉዳቴንካውሳ ሜብቶ ቼሜትጝፅጝስ አቕቱ ሜብትዳ ዋስትኔ እያ:: አንኬፅ 41/5ዳ ምንግስት አካል ጉዳቴንካስ፣ አሩግካስስታ ቑንዳስቱንኩ አጌር አቕስ ቱስታውሳ ማይቤራዊውሳ ዋስትኔስታ እርዳቴ ፄውጝ ዝኩኽ አኽጝ እንኩርስታ:: ኹኑሳ፣ ስራስሪውሳ፣ ዎታትካውሳ፣ አሩግካውሳስታ አካል ጉዳቴንካውሳ ችግሮ ማቤራዊስ፣ ፖለቲካውስስታ ይኮኖሚው ዜርፍስ ንጝኪ ውላ ልማቱ ዜርፍስ እገ-ምንግስትዴስ ጄሜራማ ፉኽስታ ቴግባርዳ እሼታ እንኩርስትኹ እግ ዝኮ:: እግካዋ፣ ዴንብካዋ፣ ፖሊሲካዋስታ ፕሮግራምካዋ ፃምርፅጝስ አሌም አቡቕ አችስ፣ አጌር አቡቕ አችስስታ ኾትካው አችስ ሊሊትጙንኩሳ ድንጋግካዋስታ እንፃኽስትጚውሳ ሜሜርካዋ ቤቴርጝስ ክቻ አሴቴፍጛንታስታ ፍታዋ ያኹኽ አብቱ ቤንጝጚ ዝኩዋታ ፄውጝስ ውላ ልማቱ ልቕልቕትካዳ ቴኬምስታንቶ ቼሜትጝፅጝስ ትኩትስ እንፃኽስስታማጊያኽ:: አካል ጉዳቴንካውሳ እንፅኺውሳ ክፅሮ ካንትኹስ ይቶፒያ ቴቬቬርጙንኩ ምንግስትካው አችትሊ አካል ጉዳቴንካው ሜብት ኮንቬንሽን አዋጅ ቼፍ 676/2002ም.አሜትዳ ፂዲክፄ ሪፖርተር ጋዚቲው ንቫር ቶኬማውስታጊ::  አዋጅ ቼፍ አንኬፅ 49/ንኡስ አንኬፅ 1-4ዋ ኺስታ አካል ጉዳቴንካ ክፅርዳ፣ አቹ ልግስዳ፣ ዜዌዌርጚዳ፣ ክንቲዳስታ ስልታኒው ፌፄምጚዳ ድምክኔ ድጋፎ አግፃንታ ፄውስታማ እንኩርስታ:: እንጚ አዋጅ ቼፍዳ አካል ጉዳቴንካዋ ኬፄራማ እንፃኽፃው  ምንግስቱኪ ያኻ ምንግስታዋ ያኻያሱ ሜስሪ ጝና እንፅኺው ዙራሙርካ አሜቹንኩ ያኻንታ ፄውጝ፣ እንፅኺስ ፋይፃንኩሳ ሜሳርካዋ ዋኽትጝፅጝስታ ዋታ ቴኬምስትጝ ቱስታው አኽⶓ ስልታኔ አግፃንታ ፄውጝ ቱስቴ:: እንዴስ ድምክና እርዳታንቴ አቒውሳ አይሎ ፋያንኩ ዝኩኒጊ ቱስታው ዳድስ እርዳቴ እይጝስ ካላውሳ አቔ አላፍትስ ኬፄርጝ ቱስታው አኽጝኪላ አዋጅዳ እንኩርስታ::

አካል ጉዳቴኒ አኽጝስ ዋሺኒኪ እንፅኺዳ አሴሜርጛማ /ቴርታማ/ እንፃኽስትጝስ ቼጌርስታያሱ አቶ ዮሃንስ እንየው አዊ ብሄረሰብ ቺፅጝፂ አዮ ጉዋጉሲ ወረዳዳ አዩ እርሺ ልማትዳ ኬፄርስታማ እንፃኽስታውያኽ:: አቶ ዮሃንስ እንየው ፃንጌኻ ልኮስታ ፃንጌኻ ታፎ ጉዳቲኒያኽ::  1984 ም/አሜታዴስ ፍና ዲኪቲ ዋኽ አካል ዌና እሽትኾ ናንኩ አቶ ዮሃንስ አቕስታያሱ ምክናያቲስ ልኩዳ፣ ታፍዳስታ እልዳ ችግር ታምብⶓ ዙማና::

ጊዝዴስ ፋሌንጋ ልቕልቓቲው ታፍስታ ልኩ ልቓስ ልቕልቕ ንጝስ ካላ:: እሎ ኪላ ፄፑኽ ምርማሪስ ፄሬግስታታ ልቓስ ካንትⶓ ካላ ኪላ ንካ:: ያኼስጉ እሊኩ ዋኽ አካል ዝኩክ አቕታጊ ፋትኹ ጊዝስ ልቕልቕንጝስ ኩፂ ቼጌርስቴ:: አዩ እርሺው ልማትዳ ኬፄርስታታ እንፃኽስትጝስ ጝን አቖ ሜሴሬታታ ጉሳታጊ አግስቴ ናንኩ አቶ ዮሃንስ ትዳሮ እሚጝስ ጄርካዋ ካሜንካማ ክንትፅካ፤ ኺይፅካማ ኪላ ጄርጄራሳ ካንትጝስ ቢኬካ::

አካል ጉዳቴንት እምንኹሳ አላሜ እንግርስጝስ ካላላኽ ናንኩ አቶ ዮሃንስ ቹዋ ዲቭ ኩርፄንትስ አን ካሌ ናማ ጁትጝጝስ እምኑኽ እንፅኺዳ ኬሻንቴ እንፃኽስትጝስ ካሊስቴ:: ዋኽ አካል ዝኩኽ አቒታጊ ይሳታ እይስትኹሳ እንፅኼ እንፃኽስትጝስ ዋኾ ደሞዜ ቻቤልጝስ ጄርካዴስ ፌታታ ካሜንታታ ሊጊፂት ይቹሳኪላ እርዳትጝስ ካሉኽ ይሳታስታ ኩርፄንትስ እንፃኽስትጝስያኽ ናና:: አዩ እርሺው ልማትዳ 40 አሜታሳ ኬፄርስትካማ እንፃኽስቱንኪ አኽⶓ ጉሹንኩ አቶ ዮሃንስ እንጚ ይወቱ ካስታኻዳኪላ ሜንችካ ዲብካዋ ካንቱንኩ አኽⶓ ዙሜካ:: እንዝጛኻዳኪላ ዙራሙሪው ማቤር አቕ ኬሻንቴ እርዳቴ ፄዋያሽንኩ አኽⶓ ዙሜካማ ምንግስትሾስ ኩፂ ፄውስታው እርዳቲስታ ሲፋሲፍጚ ጛጂ ፋያኑ ዳድስ ጋቲው አኽⶓ ጉሽካ:: ጛጂሱሳ ትክሞስታ ሜብቶ ኬቤርፅጝስ አካል ጉዳቴንካውሳ ማቢሬ አቺትጝፄካማ ዝኩኽሳ ችግሮስታ ፋይፃውሳ ዲቦጊ ይጋሪስ ቱትጛውኑሳ አሳቦ ጉሻሺንኩ አኽⶓ ዲብስካ:: ያኼስጉ እሺኹ አማኻሪ ክልሉ ወክታዊ ሰላሙ አኺኒ ማቢሪዳ ቻኒስቶ ቺፃሺኹ አኽⶓ ዲብስካ:: ናካ ዝኩኽ ልቓ ሰላሙ አኺኒስ ኩፂ ማቢሬ እንግራ ይስጝፄካማ ቲሪትጝፅጝስ እክድ ዝኩⶓ ጉሽጝስ ትኩታኩ ቤንካ ኪላ እርዳቴ ፄዋያንታ ካሴ ጉሽካ:: ምንግስት እያስ ዴሜካማ ዙራሙሪዳ አግስታንኩ አካል ጉዳቴንካስ ዊልቸሮስታ ፄጌርጙንኩሳ አክኽካዋ እርዳቴ ፄዋ:: ያኼስጉ ሼውቲው እንፂጝ ምክኒያቲስ ቴኬምስትጚዳ ሜንችካ ዳንጉዌንካ ዝኩና ናንኩ አቶ ዮሃንስ አሜትስ እምፕላኒ ኬቤርስታውሳ አካል ጉዳቴንካውሳ ጌርኮ ኬቤርፅጝዴስ ፌይኹስ ኹሉ ቺፋ እርዳቴ ፋያንኩ አኽⶓ ጉሽካ:: እንሳ ኑስ እንፃኽስታታ ኾማ ቺⶓ አታታ ያኻውሌስ አካል ጉዳቴንካስ እገ-ምንግስት ስሬታስ ፉኽሳ አዋጆስታ ሜሜሬ ማሊጝስታ ቴኬምስታንታ አኽጝ ቱስታው አኽጝስ ያኻ ንካ:: 40 አሜታሳ አዩ እርሺ ልማትዳ ኬፄርስትካማ እንፃኽስቱንኩ አካል ጉዳቴንት እንግርሳያስኩ አቶ ዮሃንስ ጄርካዋ ሌጌፅጝስ፣ ኾማ ቺጝስስታ እሊኩሱሳ ታፎ ካንትጝዴስ ፊጝስ ወርፍ ቺፋ ኪስጛማጊ ይንታውሳ አይሩሳ አኺኔ ቲሪትጝጝስ ኬሻንቴ እንፅኼ እንፃኽስቱንኩ አኽⶓ እንክርፄካ::

አሊዲዳ አካል ጉዳቴንካው ማቢሪ ይሳማ ሲፋያታ ፋያንኩ ማቢሪዳ ኪላ ጛስጛዋ ቱትጛኑስታ ዲብስጛኑ ናማኪላ ችግር ዝኩኒውላ ችግርስ ኽዮ እያኑ አኽⶓ ታክስፄካማ ትኩታኩ ቤንካስ እንፅኼንቶ እይካ::

ዊዛሩ አቡኔ ተፈራ አዊ ብሄረሰብ ቺፅጝፂ አዮ ጉዋጉሲ ወረዳው ኹን፣ ስራስሪውስታ ማይቤራዊ ጉዳይ ፅ/ጝናሱ አላፋኽ:: ወረዳታጊ አካል ጉዳቴንካዋ ሊሊትጙንኩ ዜርፍካስ ቴኬምስታንታ ፄውጝስ ሼውቴ ፌቴርጝዴስ ጉሽፅካማ አካል ጉዳቴንካ አግስታኑ ዙራሙሪዳ አግስትጝስ አርፊ ቺፋ ታምትጛኑሳ ሜድሬኾ ፌቴርካማ ዝኩኽሳ ችግሮስታ ዋኽትጝጝ ቱስታውሳ ጉዳዮ ዙሚትጛንኩ አኽⶓ ዊዛሩ አቡኔ ዲብስካ:: እንዴስ ድምክና ሊሊቲስ ምንግስቱሳ እርዳቴ ፋያንኩሳ አካል ጉዳቴንካዋ ጐሌልጝስ ጛጂ ፋያኑሳስታ  ቱስታውሳ ሲፋሲፍጜስታ እርዳቴጊ ፄዋንኩ አኽⶓ ኽይትጝፄካ:: ክንቲጝና ቺፋ ክንቲጝናሊ ፃምርትጚስ ኪላ አካል ጉዳቴንካስ ዝኩኽሳ እይስቴ ሺሽጝስ ሜድሬኾ ፌቴርጝሰ ዲግሳንታስታ ሌጌፃንታ ፄውናናጊ አግስትኔ ንካ:: እሺኹ ኬርትኹ ካንቲ ልቓስ ድሳማጊ ይንቱኽ አችዳ ታምብኑኒውላ ናንኩ ዊዛሩ አቡኔ አካል ጉዳቴንካስ እይስታውሳ ኬርትኹሳ ካንቴ ትክላሊስ ድፅጝስ አቕ ኩፑኑዳስታ ኬቤሊ ቺፋ ጌምናና ሼውቴ ፌቴርጙሳ እንፅኼ ኪላ ትኩትስ እንፃኽስትናናጊ አግስትኔ ንካ:: አካል ጉዳቴንካው ማቢሪኪላ ይሳማ ሲፋታ ትኩትስ እንፃኽስትናናጊያኽ:: እን ማቢሪ ጛጂሱ ሜብትዳ ችግርካዋኪ ያኻ ክርፂ ዲብካዋ ዲብስጜካማ ቱትጛኑ አኽጝስ ይኮኖሚስ ቴኬምስታንታ ያኻንታ ወረዳዋ ዴሜካማ ትኩታኩ ቤንካሊ ዲብስጝጚስ እንፃኽስትካማጊ  አግስታንኩ አኽⶓ አቶ ዮሃንስ እንየው ጉሹኑ አሳብስ ዙርሜ እይካ::

ወረዳዳ አግስታንኩ አካል ጉዳቴንካ ጉሻንኩ ሜንችካ ካስካ ዝኩⶓ ጉሹንኩ ዊዛሩ አቡኔ  ቹዋስኪላ እንፅኼ ፌቴርጝስ ካፒታሎ፣ ብቴስታ ፄጌርጙንኩሳ ጉሻንኩ አኽⶓ ዲብስካ:: ወረዳ ኪላ አካል ጉዳቴንካ ጉሻንኩ ካስካስ ዙርሜ እይጝስ  ትኩታኩ ቤንካሊ ቴቤቤርጚስ ማቢሪ ፍንሾስ ኬሽኹሳ እንፃኽስትጝሰ እሊኩስጊ ዴሳ ያኻው አኽጝስ ፋይፃንኩሳ ዲብካዋ ዋኽትጝፅጝስ ፅሬቶ ፄውናናጊያኽ ናኒስ ዙሜካ::

ጝሺሱ ወክትዳ ዙራሙሪ ኪላ ልቓስ ሰላሙ አኺኒዳ አግስታው አኽጝስ ጁዋንኩ ካስካስ እምቢት ንኹሳ ዙርፄ እይጝስ ቴርትና ኪላ ንካ:: እንፅኺው ክፅርስታ ስምሪትሊ እምትጙኽስ ኪላ ወረዳው ሲቪል ሰርቪስሊ ዲግጝናና እንፃኽስትጝስ ቴኬምስታንኩሳጊ ታኬምስታንታ ፄውናናጊያኽኪላ ንካ::

አካልዳ፣ አንኩሊዳ አኹኪ እንኮኽስትኩ ህዋሳትካዳ ጉዳት ታምቡክሳ እሊኩ ዋኽ አካል ዝኩክ አቕታጊ ውላ ዜርፍዳ ቴኬምስታንታ ያኻቲንታ ካሊፃው አችዳ አግስታንኩሳ እምፕልታቖ አካል ጉዳቴና ናማ እግ እንኩራው አኽⶓ ዙሙንኩ ዴሜካ እጉ ውማይቲኒ አቶ አብዬ ካሳሁንያኽ:: አዋጅ ቼፍ 568/2000 ም/አሜታዳ አይኪ አካል ጉዳቲኒ ምንግስቱዳኪ ያኻ ምንግስታዋ ያኻያሱ ኾትዳ ኬፄርስታማ እንፃኽስትጝስ ካሊፃው ሜሜሪ እንኩርስታ:: ታምብኹ ጉዳትታጊ ካንትስታማ ኬፄራንትካ ኾትካዳ እንኩርስትኹ ግዴቲ ዝኩⶓኪላ ዲብስካ አቶ አብዬ ካሳሁን:: ሊሊቲ ትኩት እይስታው ያኹኒጊስታ ዋኽትጝጝ ቱስታኩሳ ሜሳርካዋ ፋያው ያኹኒጊ ኬፄርስታንቲ አካል ጉዳቲኒስ ሜሳርካዋ ዋኽትጝፅጝ ኾትካው ግዴቲያኽ:: አሜችኹሳ እንፅኺውሳ ዙራሙሬ ቴርስጝሾዳኪላ እንኩርስቱንኩ እግካ ዝኩⶓ ዲብስካ:: ፎክ ግቢሰታው ያኹኒጊ  አካል ጉዳቴንካዋ ስራ ፄውንኩ ሊፍት ፋይፃው ያኹኒጊ ቱስቲስ ቴርስካማ ጛውሳ ሜብቶ ማንዲፃንታ እንኩርስቱንኩ አዋጅካስታ ሜሜርካ ዝኩና:: አካል ጉዳቴንካውሳ ሜብቶ ትንክፍጚ አጌራው እገ-ምንግስትዳ፣ ክልሉስታ ሲቪል ሰርቪሱ እግዳጊ ካሲስታንታ ፄዋንኩ ሜሜርካ ዝኩⶓኪላ ጉሽካ:: አካል ጉዳቴንካውሳ ሜበቶ ታሲጝ ሳሴር ክፃት 2000 ብሮ ኪፂፅጝዴስ ይዝኩዌ እንፂዌኺስታ ታምፃው እግ ዝኩⶓ ኪላ ኽይትጝፄካ:: እሊው አካል ጉዳቴንካ ቤዴልስትንኾ ንካማ ክሬቴ ዲግሱኒጊ ምስክሮስታ ላጛ ሹኻ ስፍርካ ካስካማ እሳንስ አሳቦ ዲግሳንታ ጌዴድስታላኪ፤ ጛጂ ዲግሱኑ ክሬቲው አሳብ እሜ ቻቤልስታንት ዝኩዋታ ፄውስታማ ፃፊስትኹ እግ ዝኮ::

እሊው ዳድስ አካል ጉዳቴንካ እይስትኹሳ ሜብቶ ስራ ፄውጝስ እንፅኺዳ ቻኒስቶ ቺፃንኩ ፌይካ ፌይካማ ካንትስታንኩ አቕ ዝኩና ናንኩ እጉ ውማይቲኒ አቶ አብዩ  ሜብት እይስትኹ እሊኩ አቕዴስ እንፃቲንታ ጃጊ ኽስፅጝስ ጋቲው አኽጝስ እንሳ ፄዋኒስ ካንትስቱኒጊ እገ-ምንግስት ስሬታስ እንኩርስቱንኩ ክፃቱ እግካ ዝኩና ንካ:: አካል ጉዳቴንካውሳ ሜብቶ ቼሜትጝፅጝስ ካላንኩ ሜንችካ እግካ ስፍሪ ቺፋ ፃፊስትካማ አግስታንኩ አኽⶓኪላ ዙሜካ::

እግ ወሬኬትዳ ፃፊስታማ እንኩርስታችኹኒውላ ፃፊስትኹሳ እጎ ቴግባርዳ እሽፃው ማቤርአቕያኽ:: ትኩታኩ ቤንካ ሼውቴ እይጝ፣ ዙራሙሪው እምፕልታቕ ዴሜካ አካል ጉዳቴንካዋ አንኬባኬብጝስታ ፋይፃውሳጊ ሲፍጝጜ ፅውጝ ቱስታው አኽⶓ እጉ ውማይቲኒ  አቶ አብዬ ካሳሁን ታክስፅካ::

ከሙሉ ስሜነህ