ፍጥሩ ፃጀ ኻይንዙ ሰቭዝ ቺዝየው ፅብንዝመ ምቸው ጅውነ ፋጥረነው ቸልሸው አቐነውድ ጋልፅሽቱ።

ይነ ኻግር ኢትዮጵየ ዲቈቁ እምተንዝ  ሰራሽረቁ ብጥዝመ አቑ ኻይንዙ ሰበንዝ 33.6 ሚሊዮን ሄክታርዝ ንየ ዝቨ እፍርዘነው ቸልድረጘ አርሽነይ ሚኒስቴሪዙ ሚዝረድ ሚሪየኲ።

እኒስ በውግ ይነ ኻግርትል ጒተው ችዝጝል ላው ሄክታር ዝቨይስ ጭቑ ላው አምረይዝ 130 ቶን ብጥ፣ ይዘው ዝቨስ ላው ሄክታሪስ 3 ላ ቶን ብጥ እንዝጘም እጝቅ ዝቨዙ አርውሽኒስ አምረ ጨቨቅ 42 ቶን ብጥ ላው ሄክታሪስ ሺርሽርሸው አቐነውድ ፅንኸን ሚሪጘኲ።

እንዝም 54 ሚሊዮን አቐው ሄክታር ዝቨድ እቀጘዝ ቘይሸነዊዝ ውርም አርወ ይወነው ቸላው ተጊል ችጝ ዊነጘድም ሚሪሽኲ።

አነ ጚ ዲቈቁ ፅቃ እምተኒዝ ኻግርሸንቱ እጝቅ ጅውንጢል ሰራሽተቁ አቑዝመ ብጥዙ ኻይን ሰበኒዝ ቘይሽጝ ዊነቁ ጅውንጢስ 33 ነቁጠ 6 ሚሊዮን ሄክታርድ እፍርዘነው ቸልሽኲ።

ዲቈው 2017 ዓ.ስ ቓልናን እኮ 4.1 ሚሊዮን ዝቨ ፍጥሩ ኻይንዙ ሰቭዝ እፍርዘነው ቸልሽኲ።

እን አምረይዝም ኻግርሸንቱ እጝቅ ጅውንጢል 60 ግርቅዝ እፍርዘነውዝ ቺዝየው ፍጥሩ ፃጀድ ዊንዘናንስ ሰራሽታጙ ችጝሸኲ።

ወይኽምረ ብሔረ እቅ ጭሰጭሰኒዝጘም 136 ቀበሊያኒል 366 ቅብረጢል ፍጥሩ ፃጀዙ ሰቭድ ኪርምሸነውድ አርሽነይ ቃወነድ አርቒስኩ።

እኔን ቈሽ እቀኽቭሪዝመ ፍጥርዙ እፅቁፅቈድ አትርዘው የጝ።

አት አሰፋ ደባሽስመ አት ካሳ ቸኮለ ጋዝጊቭለ ወረደ 018 ዛሮተ ቀበሊል እኒስ ሚቅ ፍጥሩ ፃጀ ኻይንዙ ሰቭ ሰራሽተቁ ጅውንጢል አትክልትዝመ ፍረምረ እፍርዘነውዝ ጭሰጭሽተቁ ጛይ።

ኻይሽተው አቑዝመ ብጥዙ ኻይንድ ጅውነይዙ ካኽተዝመ ብጥዙ እጥኒስ ከስጘ ውላቕጘው አትክልትዝመ ፍረምረ እፍርትዝ ፈኑ ፃቨነውድ ዊግትጝኩⶔ። እንዝም ዊትዊዝ ኪርምጘው ሰቭድ 30 ሽኺል አሽ ላው አርየዝ ችጝጛጙ አቐጘድ የጝ ዊግትጘውድ።

እኒስ በውግ ፍጥሩ ፃጀዙ ሰቭዝ ሰራሽተቁ ቅብረንጥድ ውሸብልድ አርውሸጥ ፃቨነው ቸልጘጘም የጝ ሚሪጘውድ።

አቓንስቅም አምረ ጨቨቅ ሊጘ እርፍዝ ሰራሽተው ፍጥሩ ፃጀ ኻይንዙ ሰቪል ሲትፍሽጛጙ አቐነውድ ሚሪጝ ፍጥሩ ፃጀድ ኻይጘውዜ ጝተ ዝላዝ ልክ ፈን ችጘነው ቸለቁ አቐነውድ ልብትጘጘ ጋልፅጝኩⶔ።

ንጭቱ ዓምረይዝም ፍጥሩ ፃጀዙ ሰቭድ ሰራሸነውዝ ዘፈንድ እንሰሲስመ እጅሪስ ናፀ አቕጝ ሊግዝጘንስ አትርጝ ሰራሽጛጙ አቐነውድ ዊግትጝኩጙ።

ዛሮተ ቀበሊዙ አርሽነይ ሙየ ጉሪየ ቀስ ኤፍሬም ንጉሴ 2018 ዓ.ስ 5 ላዝ 28 ሄክታር ዝቨ ፍጥሩ ፃጀ ኻይንዙ ሰቭድ እቀኽቭሪዙ ሲትፍሽንዝ አክንወናንስ ኻሊሸነውድ ሚሪጝኩⶔ።

እኒስ በውግ እፍርደቁ ፍጥሩ ፃጀ ኻይንዙ ሰበንድ እንሰሲስመ እጅርዝ ዳቕሽታይጘጘ ቃወነ ፈነውድ ጋልፀቁድ ቈሽ ጋዝጊቭለ ወረደ አርሽነይ ጽ/ጝንዙ ዲቈተ አት ሀብቱ እሸቴ ጛይ።

2017 ዓ.ስ 21 ቀበሊየኒል ሰራሽተው አቑዝመ ብጥዙ እፍርትድ ደንዙ ሽፍነድ ቺዝሰነውዝ ጠረጴዘዙ እርከንድ አቑጅቅ ፃየፃይሽት ውሸብሊዙ ሰቭዙ አገነ ፋጥራጙ አቐነውድ ሚሪጝኩⶔ።

2018 ዓ.ስዝ 21 ቀበሊጢስ 18  ቀበሊጥል ፍጥሩ ፃጀዙ ሰቭድ ኪርምሸው አቓንድ 44 ቅብረንጢል 41 ሽኽ ሔክታርስ ንየ አቚዝመ ብጥዙ ፍጥሩ ፃጀድ ታኽንኽነናንስ 60 ግርቅዝ ፃጝሽታጙ አቐነውድ ሚሪጝኩⶔ።

ነን ትል አሽም 61 ሽኽዝ 8 ላዝ ንየ ሲትፍሸጥዝ 38 ሽኽዝ 5 ላ ሄክታር ዝቨይል አክንውሸነውድ አት ሀብቱ ዊግትጝኩⶔ።

ኻየነው ጥውሸቁዝመ ቘይሸቁ ቅብረንጥድ ቺዘነውዝ ብጥዝመ አቑዙ ኻይንዙ ሰበንድ እቀኽቭርድ ሲትፍዘነውዝ አክንውሽጛጙ አቐነውድ ዲቈተድ ጋልፅጝኩⶔ።

ዲቈቁ እምተንዝ ሰራሽተቁ ፍጥሩ ኻይንዙ ሰበንዝ ብጥዙ እጥንዝመ ዳኽንነይድ ቺዘቺዝሰነውዝ ጊቭርትዝመ ጊቭርትነይድ ቈሸነው፣ ይዝ ዊነው አቚድ ፍልቀነውዙ አገነ ፋጥርሸነውድ አርቒስጝኩⶔ።

እኒስ ከስጘም ፍጥሩ ፃጀዙ ሰቭዝ እፍርደቁ ቅብረጥድ ውሸብሊዝ ጥወርዙ ፍልፍለ አቕጛጙ አቐነዊዝ ብጥዙ ኻይንዝ ዋጥረቁ  ጅውንጥድ ቺዝን ሰራሸነውዝ ተረዊዝም ኢኮኖሚዙ ፍልፍለ ፃቨናንስ ትኩርትዝ ሰራሸቁ አቐነውድ ሚሪጝኩጙ።

አቓንስቅም ፍጥሩ ፃጀይስ ችጝነ ጥውሸው አርወድ ችጘናንስ ተረዊዝ እጝቅ እቀኽቭርድ፣ ዚርፊዙ ቃወጥዝመ አቭርደቁ አካለንድ አቭርደነው ቸልሸውዜ ፍጥሩ ፃጀድ ታኽንኽነነውዝ ቺዝየውዝመ ፅበናንስ ምቸው ጅውነ ፋጥረነው ቸልሸኲ።

ሳምራዊት ግርማይ

ጥር 30/2018