ኢትዮጵየስመ ሰረው ባህርስ ሲጘዝ፣ ብርዝ፣ ኻይማኖትዝመ ጂኦ ፖለቲኩ እጽቊጽቈዝ ቀቭርሸቊ፣ ውርም ምላሰንዝ ቺጥጘ ቸላቊ ላው ሳንቲምዙ ሊጘ ጋጸን ጛይ።
ይን ሰረው ባኽርዝቊ ኽዝቨን የጝ። ሰረው ባኽርዝቊ ፃጀ ጒጥድም ይናይ የጝ። ይነ ሲጘድ፣ ይነ ሳልጥንነይዝመ ዚምናኒዙ አጉረተነይዙ ሚስጥርድ ዲቭሽተውድ እን ስትራቴጂኩ አቑዙ አካልዝመ ኤደን ባኽረ ሰላጤ ሞገደን አቒል የጝ።
ሰረው ባኽር ኢትዮጲቁዝ ዝቨ ሚልክዙ አቑዙ ጻጀ ጭቑ አይጝቀ ኽልውነዙ፣ ክቭርዙ፣ ናጽነይዙዝመ ዳኽንነይዙ ኻለይ የጝ።
ኻይማኖትዙ ቅዱሰን መጻፈኒል እዳቒንቀት ሰረው ባኽር ኢትዮጵየጅቅ ኪውተዝ እጽቊጽቊሽ እክሰቊ ስፍልል ችጝነኩን። መጽሀፍ ቅዱስ አቒል አውግረው ሲጘን ፋጽምሸቊ እን ኪዝድ ኽጽሙ ሽጙድ “ባሕረ ኤርትራ” ዊንም ዕብራይስጥ ቈንቈይዝ “ያም ሱፍ” ይሽታጙ ጭጝሽተው ኽጽምቊ ኢትዮጵቊ አቅለን ሚንፍሱዝመ አቭንወዙ ሲጘ ጅቅ እጽቊጽቊሽተው የጝ።
ኢትዮጵየ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ምከንሸንቱ ሊቃውንተንድ፣ መጻፍተንድ እቭራይስጥዝመ ግሪክ ቈንቈይስ ግዕዚዝጐ እክስጛንድ እን አቑዙ አካልድ ኢትዮጵየቱ ሲጘዝመ ኻይማኖቱ መድረኽ አቐነውድ ላብጠ ሲፍርዝጝኩጙ።
ቈሸዝም እስልምነ እምንት ቲክነጥ መካቱ ሚከረይስ እክሰ ጽየው ኻግር ኢትዮጵየ ትጐ (አል -ሐበሻ) ትጐ ሲድሽጛንድ ዲግዝ ተግርጘውድ እን ሰረው ባሕሪዝ ፃቭጝ የጝ።
አቐነውዝም ሰረው ባህር ኢትዮጵየቱ ሚከረዙ ኮር ጭቭረነ፣ እክሰዙ መድራቕዝመ እምንትዙ ዚወ አቕ አግልግልኩ።
ሲጘዝቊ ድርሳናኒዝ ሲፍራን ትጘን ይን ሰረው ባኽርዙ ዳኽንነይዝ ሹሹድናጙ ሲጝነቅ ኽዝቭን የጝ። ዚምነ አቑሹምዝ፣ ኢትዮጵየ ሮም፣ ፋርስስመ ቻይነ ጅቅ ቲክርክርሽር አልምትቊ ሲዘ አውግረቊ ኻይልቁ ምጝግስተኒስ ላይሸን አራንስ ቸልድረውድ ሰረው ባኽርት ጭሰጭሰነውዝመ እግዝግዘነውዝ ዊኑ።
አቑሽምትቊ ምጝግስተን ስትራቴጂኩ አቐው አዱሊስቱ ወደቭድ እግዝግዘነውዝ ሜዲትራኒያን ኪዚስ ኪርም ሕንድ ውቅያኖስ አሽ ጽበው ሊግዘው ኒግርንዙ ሚስምር ኪዝል ቕጽጝ ኻይጛጙ አልምቱ ኒግርንዙ ቅብረ ዲግድ ኪብርዝጛጙ ሲጝጝኩጙ።
አጼ ካሌቭ ሰረው ባኽርት ቀቭጝ ዝምረነውዝ የመንስ (ሂምያር) ክርስቲያነኒል ችጛጙ ዊነው ጥቕዘድ ችብሰነውዝ ሰረው ባኽርዙ ዲግዝመ ዳኽንነይድ ኻይልዝ ኪብርዝጝኩጙ።
እኔንም ኢትዮጲቁዝመ ሰረው ባኽርቱ እፀ ፊንተድ እቀጘዝ እጽቊጽቊሸው አቐነውድ ደድሰው የጝ። ሰረው ባኽር ዓልም አቅቨ አውግረው ኻያለንዙ ጣይትንዝ፣ ደርግቭሽንዙዝመ ኢኮኖሚው ቲክርክረ ዋለ አቐው፣ እን ዚምንዝ ቀጠነይዙ ዲግዝመ ባኽሪዙ ዳኽንነይድ አምንሰተ አጠ ቸለውድ ኢትዮጵየት ተክረይ ሲጘዙ ወነዝመ አትርድረይ ኻግር ባኽሩ ዳኽንነይዝወ አይነተ አካል አራንድ ጭቑ የጝ።
130 ሚሊየንዝ ንየ ኽዝቭ ጽይረይ ኢትዮጵየ ሰረው ባኽርስ እግልሽተነውድ ፍጥሩ ኽግም አነ ሲጙ ቅብረድ ቃርንሸው ፖለቲኩ እትለ የጝ።
ሰመራ ዩኒቨርሲቲዙ ክንሰተ እስጢፋኖስ ባለው ጣቂዝ ኻትምዝጘው ጽንኸዙ ጽፈሽዝ “ባኽር ቢርዙ ቸጘነ ኢትዮጵየቱ ኢኮኖሚው ሊግዝቲዝ ብሄሩ ችበ ችብርንዝ ክልሉ ጥቕዘ ኻለይ” የጝ የነውዝ አቭርኽርኽዝጘኩ።
ፎርድሃም ዩኒቨርስቲዙ ኽግዙ ሙሁር ሙሀመድ እሸቱ ጝታ ጽንኸይዝም “ኢትዮጵየ ባኽር ቢርዙ ችጘነ እጅረይ ኻግር ጝር አቐነዊዝ ጥወነ ፈነ ቢር ችጝተ ጡውሻንትጘ” ጨቅሽጝኩጙ።
አነ ጚ ኢትዮጵየ አሰቭትል ዊንም ቀይ ባኽርቱ ቅምኒል ወንነይዙ ዋቕረ አልሰነው ባኽር ቢርዙ ሚቭትዝ ቺዝየው ኽግዙ ኻለይ አቐነውድም ልብስጝኩጙ። ቺተንድ አቭርዘጥ ምጝግስተን ባኽርዙ ኽግ ቲስመምን እቑርጝኩጙ።
ጥቅለ ይን ሰረው ባኽርቊ የጝ። ኢትዮጵየ ዚምናኒዙ አጉረተነይ ሚስጥርድ፣ እኒዝጘም ተረው አብልሸው ግርቭ ጽበውድ እድጝል ኪዚዙ ደይል የጝ።
ሲጘዝ፣ ባኽልዝመ ጂኦግራፊው ዲምቅሽኒዝ ኢትዮጵየ ሰረው ባኽርዙ እዘንዙ ጣዝን ጚ። ሰረው ባኽር ኢትዮጵየት እጀው ዳኽንነይዝመ ኻይንዝ፤ ኢትዮጵየም ሰረው ባኽርት እጀው ጂኦ ፖለቲኩ እቻቕነይ አጀቊም።
አምርትወ ኢትዮጵየቱ ብልጽግነዝመ ዚልቀተ ዲግድ እማን አቐውድ እን ሲጙዝመ ሚንፍሱ እጽቊጽቈ ደግመዝ ሕያው አቓንድ የውም ኢትዮጲቊ ዚምናኒዝ ብር እኩስጝ አቑልጘው ፍጥሩ ባኽሩ ቢርድ እፍርትዙ ዲፕሎማሲዝመ ለወንትዙ አሩሸተነይል አይር እጽቊጽቈዙ ሚንፍሲዝጐ ዋጥርጛንድ የጝ።
አመልማል ተድላ
ሚስኲሩም 30/2019
