ብላ ክልልድ አርሽነይዙ ዚርፊዝ ኽየው ፖቴንሻል ፃየቍ ኻግርሸንትቍ ክፍላኒስ ላውድ የጝ። እንሰስ ፍርዘናንስመ ቺተቺተቍ ኽወጥ ጊቭርዘናንስ ሚቸው አየር ንቭርትዝመ ሚልክ ዝቨም ፃየው የጝ። ቺተዝም ቈሽ እየዙ ሚንወ ዚርወዝ ሚቸው አቐነውድ ቲክን ፈራቐውዝ ኻሊ ንቕፀውዝ አኽቨነው ቸለው ክልልም የጝ።
ብላ ክልልዙ አርሽነይ ቢሮድ 2018 ዓ.ስ እየዙ ሚንወ ዚርወዝ 3 ላዝ 50 ሽኽ ሄክታርዝ ንየ ቺዝጝ ዚርወዝ ሺፍነነውዝ 13 ነቊጠ 6 ሚሊዮን ኩንታል አኽቨናንስ ኻለይ እቑር ሰራሻጙ አቐነውድ አርሽነይ ቢሮይስ ችጝነው ሚዝረድ ቓሊሰኩ።
እኔን ፈንድ ችጝሻንስ ጥወር አልሰነዊስ ኪርም ጒዝ ጨተይዝ ፃቭሽተው ሙየዙ ከቨድ አጉረው የጝ ቢሮድ፤ ሊጘትረ ሚንወዙ ሰቭድም ጅውነይዙ አቅሚዝጘድቅ ቺዘነውዝ ጊቭርዘነውዙ ሰቭድ አትር ቃፅለው አቐነውድ የጝ ድቚሽተውድ።
ወይ ኽምረ ብሄረ እቅ ጭሰጭሰን ድሃነ ወረደድ ብሄረ እቅ ጭሰጭሰን ስሪል ፅበቍ ወረጢስ ቺዘው አቕንትዝ ትርፍ ጊቭርዘተ ወረደ የጝ። እኔንትም ቲክን ወረደድ ውርም እኳን ጫረ ጊቭርሽተው አረድ እየዙ ሚንወ ዚርወዝ እቻቐውዝ እቻቐው ከሰነው ቸልጫቅ ይሽም ቺዘው ጊቭርት ጊቭርዘነውዝ ኹረዙ ወይትነይድ ደድሰነው ቸልሸኩ የው ኻለይ ፃይ፣ ለወትረ ጅልወ እየ ሚንወዙ ዚርወዝ 75 ሽኽ ኩንታል ጊቭርት ጊቭርዘናንስ ኻለይ ፃይ ሰቭዝጎ ጥወነውድ ወረደይዙ አርሽነይ ፅፈሽ ጝኒስ ችጝሸው ሚዝረድ ቓሊሰኩ። እኔን እቑርሸው ኻለይድ ሩዘናንስመ ቺዘው ጊቭርት ችጘናንስ እድወ ጒዝጝ ጨጥድም አነ ሙየ ጒጥድ ኽየው ጥቭርቭረ ፃቨቍ አቐነውድ የጝ ቓለ ነየጥድ ዊግትጘውድ።
አት አባይ ዋሴ ድሃነ ወረደ 026 ቀቨሊዙ ፅበተ ነይጘው ቓለይዝ ዲቈው ጫረድ ጝታ ቀቨሌዝጘድ አጉረው ቘጨ ችጝዝ ዲቈነዊዝ ንቕፀቍ ጒዝጝ ጨጥ ዚረዝ እኳን አቐው ጊቭርት ጊቭርዚጝቀት ባዶ እዳጘጘዝመ ቓልሽት ወይሽት አርቕሽታው አቕንትዝ ስድትዝመ ግድርዝ አጋልሽተጘድ የጝ ዊግትጘውድ። ” እደረ ብዘው ጉረድ ዲቪጝቀት ጫውም” አቓንስቅም ኪርምሻንድ ባልተ ተካጙ ዊነው ሚንወዝ ዚርወ እፍርዘነውዙ ሰቭድ ነንቱ ሰቲዝ ጫረይዝ ብሽተውድ ቲኪያጙ አቓንስቅ እኔን ቲግቭርድ ውርም ቀልዝን ቓልነው አቒጝቀት ኮርድ ኻይን ቺዝጝድ ቃውስን ጒዘነውዝ፣ ዚረ ፊዘነዊስ በውግ አቑ እፍጡዊል አሽ ዚሰነውዝመ ሚጨት እግርገ እፍርዘነ ሚስምርዝ ፊዘነውዝ ጒተት ግረ ይወው አርወድ አጉረው አቐነውድ የጝ ጋልፅጘውድ።
ጒዝ ጨተድ ፃይሰነውዝም “ይቺዝጝሸን ላው ፅምር ግርየይስ ባልፂረይ ዊትወ አርሽም ሙየ ጒጥድ ነይጘው ምኽረ ኻሰቭድ ለምጥ ሰራጫንስቅ ላው ፅምር ግርየይስ 5 ኩንልታል ዚሩ ችጝኩን” የቍ አጛንድ፣ ፈራቐው ቺዝጝ ፃየቍድ ግነ ላው ሄክታሪስ 20 ኩንታልስ ኒየ ችጝጘጘድ ጋልፅ፣ አሪስ ዲቈውዝ ግልባነድ ጝታ ጊንዝቫኒዝ ኽየው አርወ ችጚሰው አቐነውድ የጝ ጋልፅጘውድ።
ጒዝ ጨተ ፀጋየ ያለው ድሃነ ወረደ ሽመላ ቀቨሊዙ ፅበተ ይጘጘድ ቈሽ ዲቆው ጫረይዝ ዊነው እስወድ ፃጅሰው አቒጝቀት ድኽሰው የጝ ዊነውድ፤ አቓንስቅም” ነንቱ ሰቲዝ ይና አምረ ድረይም አነ ጫረስ ዚረ ፃይነቅድ እየዙ ሚንወዙ ዚርወ ጊቭርዝነቅድ የጝ” ይጘኩ። እኔን ሰቭድ ኪርምሸት ሻቘ እምት እጊሰጘዝመ አምረ ጨቨቅ ጫረዙ ጊቭርቲስ ቺዘውዝ ጊቭርዝጛጙ አጘጘድም የጝ ዊግትጘውድ።
“እን አምረይዝ ላው ፅምር ግሬ ጒዝ ዋልጠ ኩንታል ችጝኩን” የቍ ጒዝ ጨተድ ዲቈውዝ አሩሸጥ አጛንስ 2007 ዓ.ስ ሰራሽተጘድ ፅራርን ፃቭሽትየው ሚንወዙ ካናልድ ምጝግስት ፅራርዝጠ ዋቕርሽሽም ነን አጢስ ዊሰ ብሽተነዊዝ ምላሰንዝ አቑድ በክን እዳቓጙ አቓንስቅ እንዝ ጅሉዘ ምጝግስት ትኩርት ፃቭጠጘድም ዋቕርጘኩ። ነንቱ ሰቲዝ ጫረ ጥወነዊስ በውግ ቃውስጝ ችጝጥጘ ቸለቍ አርየዝ አቐቍ ተክለንዝመ ፍረምረንድ ቲክልጝ ታኽንኽንጛጙ አቐነውድም ጋልፅጝኩጙ።
አት ዋለልኝ ሞገሰ ድሃነ ወረደይዝ 026 ቀቨሊዙ አርሽነይ ጣቭየይዝ ኽወጥ እፍርትዙ ሙየ ጉሬ ነይጘው ቓለይዝ እየዙ ሚንወዙ ዚርወ ፊዘናንስ 56 ሄክታር ዝቨ ቺዝጘጘዝመ ሰቪዝጎ ጥወቍ ጒዝጝ ጨጥድ ሚልምልጝ ቺዘነውዙ ሰቭ ሰራሽተጘድ ጋልፅጝ”ቺተው ዝቨይስም 56 ሄክታርድ ዚረዝ ሺፍንሽጠ ፃቨነውዝ ቀሰው ችብርንል እኩ” የቍ አጛንድ እኒስም ላው ሄክታሪስ 30 ኩንታል ጊቭርዘነውዝ ጥቅለ ቀቨሊዝጘድ 2ሽኽዝ 50 ኩንታል ችጝንቅ የው ኻለይ ፃይጝ ሰቭዝጎ ጥወነውዝ ፃይሽተው ኻለይድ ሩዝጥጘ ቸለቍዝመ ጊቭርትድ ሊጊስጥጘ ቸለቍ አውማው ቴክኖሎጂድቅ አሩሸነውዝ ጕዝ ጨተድ አሩሸተ ፃቨነው ቸልጘጘድ የጝ ዊግትጘውድ።
ሙየ ጉሬድ ፃየፃይሰነውዝም እኒስ ሚቅ ዚረዝ ሺፍንሸው 40 ሄክታሪስ፣ ላው ሄክታሪስ 25 ኩንታል ጊቭርዘነውዝ ቀቨሊዝጘድ 8 ሺኽ ኩንታል ጊቭርዘነው ቸልሸጘድ ዊግትጝ”ይና ኻለይድ እቻቐውዝ እቻቐው ሩዘነው ቸላይነጘድ ግነ ዚረዝመ እፍርዘነዝ ኮሪዝ አልጠቅ የነውድ የጝ” የቍ አጛንድ እየዙ ሚንወዝ ዚርወ ጊቭርዘነውድ ንቕፀው ልቕረ ዋቕረው፣ ሳይንሱ ጒደነድ ቲክንን ዚሰነውዝመ ታኽንኽነነው በነው ሰቭ አቓንስቅ ጕዝ ጨተድም እንዝ ልክ ማኽርሻጙ ሰቭድ ጡሸውዝ አክንወነው ቸልሸጘድ የጝ ዊግትጘውድ።
ወይ ኽምረ ብሄረ እቅ ጭሰጭሰን ድሃነ ወረደ አርሽነይ ጽ/ጝኒዙ ዲቈተ አት ዘነበ ማሞ ጅውነይል ትኩርትዝ ሰራሽታጙ ችጝሸው እየዙ ሚንወ ዚረ ቺዝጝዙ ፍልውልወይስ ቺተቺተቊ ጥወርዙ እጅጝትዝ ምላሰን ሰቭድ እግርታየጘ ጻቨናንስ ቴክኖሎጂየንድ አሩሸነውዝመ ማርጽሽተው ዚረ ጒዝጝ ጨጢዝ አጡ አቕንትዝ ችጝዘናንስ እኒስ ሚቅ ጻቭሽተው ጒዝጝ ጨጢጅቅ ጥወጥውሽተነው ሰቪዝ ተገተግሽተቁ ቺተቺተቊ ዚረዙ ማርጸንጥድ አኽቨነውዝ 275 ኩንታል ዚረ ጒዝጝ ጨጢዙ ሳልጥንዘነ ጣቢየይል ጥውጠ ጻቨነው ቸልሽኩ፤ እን ሰቭድ ነንም አትርንዝ ጻጝዝናጙ ፊተው አረድም ቀሰው ችብርንል ችጝሸኩ ይጛንድም ዊግትጝኩጙ።
ብጥዙ እፍርድንጅቅ ጻየ ጻይሽት ኮምፖስት አስለነው ጋቢዝ 174 ሺኽ ሜትር ኪዩብ አስለናንስ ኻሊሽት ነኳን አሽ 47 ሺኽዝ 500 ሜትር ኪዩብ ጭቑ ኮምፖስት አስልሸውዙ አቐነውድ ጉየቁድ አት ዘነበ ሚንወዙ ሰቪስ ጋብዝ ጋብ ቺዝጝ አስለነውዙ ሰቭድ ኻለይስ ጋብ ቓልሽታንድ ሳስ የው አቐነዊዝ ቺዝጝድ ደግምግመዝ ጒዘነውዝመ ፍጥሩ ዛረ ቅብሰነዊል ትኩርት ጻቭሽት ሰራሽታጙ ችጝሸኩ ይጝኩጙ።
ቲግቭረንድ አክንወናንስ ቀቨሊየንዙ ፖቴንሻልድ አጽንኽሽት ኻለይ ይወነውዝ ሰቪዝጐ ጥውሽትኩ።
ቺዝጝድ ደግምግመዝ ጒዘነውዝ ጊቭርትዙ ምጽነድ ሊጊሰነው ቸልሰው ሰቭ ሰራሸነው ጋብዝ ወረደይዝጘ ተከ አጥጘ ቸለቊ ፍጥሩ ጻጀ ኻይን ሰቭ ሰራሽተቊ ንቕፀቁ ቻፅጝ ጽብጘጘም ዲቈተድ ዳቕስጝኩጘ።
ዚርፊዝ ቀሰው ፈን ቓልሽታጙ አቓንስቅ ቺተቺተቍ ዲዝጝጥድ ፊስጛጙ ዲቈውዝ አሩሸተ አቐናንስ ሰራሸቍ አቐነውድም ዊግትጝኩጙ።
ኹረዙ ወይትነይድ ደድሰናንስ ሚንወዝ እፍርዘነው ትኩርት ይውሽተው ቲግቭር አቓንስቅ ጒዝ ጨተድ ዚርፊዝ ትኩርት ይው ሰራሸነውዝ አሩሸተ አጠጘድም ማኽርጝኩጙ።
አመልማል ተድላ
ሚያዚያ 15/2018
