ወይ ኽምረ ብሔረ እቅ ጭሰጭሰንዝጘ ጥቅምት አርፈይስ ኪርም አኽቭሸው ሳረዙ ጊቭርትድ ጒዝጝ ጨጥዝመ ንየጥዝ ኢኮኖሚዙ አይንተ ፍልፍለ የጝ።
እን አምረይዝ እትለው አየር ንቭርትዙ ልውጠይጅቅ እትለው ስወዙ እጅጝትድ ግነ ለለዙ ፃጀይል ፅጋ ፋጥርኲ። ላየ ጋብዝ ወይቱ ሳረዙ ጊቭርትድ አርየዙ እፅቊፅቈ ፋጥረናንስ ፃቭሽተው ልቕረድ ምነነ ይወው የጝ።
አቓንስቅም ወይትል አየር ንቭርትዙ ልውጠዝ ምላሰን ሳረዙ ጊቭርትድ ቃፅቭሽም፤ ሳረዙ ዊርተዝመ አርየዙ ተምዝትድ ችዘችዝሽታⶔ ተረነውድ ኒግርንዙ እቀኽቭርዝመ ዚርፍዙ ሙየጒይጥድ ጋልፅጝኩⶔ።
ሳረዙ ንየጥድ ጋልፅጘንድ ወይኽምረቱ እጝቅ ወረጢስ አኽቭሸው ሳረዙ ጊቭርትድ ደሴ፣ ወልደየስመ ኮምቦልቻትጎ ፊስጝ አሪሽጛⶔ አቐነውድ ጋልፅጝኩⶔ።
ሳቁጠ ኻትመዙ ንየጢስ አት ሸገ ምትኩም ዲቈቁ እምተኒጅቅ ቓልሽታንድ እን አምረይዙ ሳረዙ ጊቭርትድ ቃፅቨነውድ ሚሪጝኩⶔ።
እንዝጘም ቈሽ ወይቱ ሳረ ጝቕምቱ አርየዙ ማዕኸልዝመ አርየዙ እፅቁፅቈዙ ችግሰዝ ወይቲስ ጊቭርትሸው ጻጀድ ላጥ ጅውንጢዙ ሽⶔዝ ቅይሽታንስ ሚረ ብዘነውድ የጝ አት ሸገ ልብስጘውድ።
ላየ ሳረዙ ንየረ አት ሸጋዬ አያሌው ወይቱ ሳረዙ ዊርተድ ኰርዝ ኰር ቺዝያⶔ ተረው አቓንድ አርየዙ ተምዝንድም ፈራቓጙ ተረነውድ ጋልፅጝኩⶔ። ቺተዝ ቈሽ ሳረዙ አይንቲዝ ሲሪየ ላው ኪሎ ግራም ሳረድ 500 ቁርሺስ ኪርም 1 ሽኽዝ 200 ቁርሽ አሽ ቂሻⶔ አቐነውድ ሚሪጝኩⶔ።
ወይቱ ሳረድ ደሴትጎ ፊሰነውዝም ዊርተድ ኻየው ጊብርት ሽምተጥዙ ተምዝቲዝጘድ አልስጛⶔ አቐነውድም ዊግትጝኩጙ።
አቓንስቅም ወይቱ ሳረዙ ዊርተዝመ አልስንድ ቺዘቺሰነውዝ ጝቕምቱ ቺተነዝ አርቕሽትጠ ማጥን ደሴ ወልደየስ ከስጘ ላጥ ኻግርሸንቱ አርየዙ ማዕኸለኒል ችጝዘናንስ ምጝግስት አርየዙ እፅቈፅቈ ፋጥረነው ጥውሸው አቐነውድም የጝ ኒግርንዙ እቀኽቭርዙ ክፍለንድ ኻስቭዝጘውድ። ጊቭርትዙ ዊርተድ ደድሰነውዝመ ወይቱ ሳረዙ ብራንድድ ሊጊሰነው ተሚሰው አቐነውድም ሚሪሽኲ።
ወይ ኽምረ ብሔረ እቅ ጭሰጭሰንዝጘድ እን አምረይዝ 110 ሽኽዝ ንየ ለልዙ ቅፋኒስ 1 ሽኽዝ 599 ቶን ሳረዙ ጊቭርት ችጘናንስ ኻሊሽተጘድ
እንሰስዝመ ኻዘ እፍርት ቃወነይዙ ሚዝረድ ሚሪየኲ።
ቃወነይል ለልዙ ፃጀዝመ ሳረዙ ጊቭርት ሙየ ጉሪየ አት ቴዎድሮስ ደስታ ዊግትጘንድም፣ እን አምረይዙ አየር ንቭርትዙ ልውጠዝ ለልዙ ቀስምዝ አቐቊ እፅዋተን ቃፅቨነዊዝ ለልዙ ፃጀዝመ ሳረዙ ጊቭርቲል አጉረው ጥቕዘ ጭስኩ።
እን ችግሰድ ችበችብረናንስም ኽርዝ አጋልሽተቊ ጅውንጢል ፅበው ለልዙ ቅፋንጥድ ሚንወዙ ጅውንጢል እቚረነውዝመ ለልዙ እፅዋተንድ ቲክለነውዙ ሰበን ሰራሽትጛⶔ ተረነውድ አት ቴዎድሮስ ልብስጝኩⶔ።
ሙየ ጒሪየድ “እን አምረይዝ 386 ቶን ዚምኑ ቅፋነይስ፣ 89 ቶን ከረከርን ቅፋነዝመ 1 ሽኽዝ 124 ቶን ባኽሉ ቅፋነይስ አኽቨናንስ ኻሊሽት ነኳን አሽ 477 ነቊጠ 4 ቶን ጭቚ ሳረዙ ጊቭርት አኽቭሽኲ” የጝ ይጘውድ።
ወይቱ ሳረዙ ዊርተዝመ አልስንድ ቺዘቺዝሰናንስ እንዝጘም አግሮ ኬሚካል ፃጊተ ገባኒስ ናፀ አቐው ጊቭርት አልሰናንስ ቺተቺተቊ እፍርትዙ ሰበን ቃወነይዝጘድ አክንውሽጛⶔ አቐነውድም ጋልፅጝኩⶔ።
እንዝም ጋዝጊቭለ ወረደዝመ ዝቛለ ወረደይል ኬሚካል አርውሽን እጀው ቺተው ሳረዙ ጊቭርት ጅውነ ፋጥረናንስ ፕሮጀክት ተግዝ አስልሽ ሰራሽታⶔ ችጝሸኲ።
ጅውነይል 100 ሜትሪስ 200 ሜትር እክልቲል አሽ ኬሚካል ትንሽታየጘ ፃቨነውዝ ኦርጋኒክ ሳረዙ ጊቭርት ፈራዘናንስ ትኩርት ይውሽተነውድም ሙየ ጉሪየድ ሚሪጝኩⶔ።
እኒስ ከስጘ ቈሽ እቁንዝመ ውሸብልዝ ለል ለልዘነውዙ ሰቭዝ ሲትፍዘነውዝ ዚምኑዝመ ከረከረተ ቅፋንጥድ አልሰናንስ፣ ሙየዙ ስልጠነ ይወነውዝም ጊቭርዘነውዙ ጝተ አቅምድ ሊጊሰናንስ ሰራሽታⶔ አቐነውድ አት ቴዎድሮስ ልብስጝኩⶔ።
ወይቱ ሳረዙ ጊቭርትዝመ ዊርተድ ቺዘቺዝሰነውዙ ሰበንድ ምጝግስትዙ ችብረንጥዝ፣ ፕሮጀክተንዝመ ምጝግስቱ አቕየቊ ድርጅተንጅቅ አቭርድንዝ ሰራሽታⶔ አቓንድ አግሮ ኬሚካለንዙ እግዝግዝን፣ ኽግዝ ቢዘቱ ኬሚካለንድ ማኽተነውዝመ ጅውነይዙ ለልዙ ቀስም እፅዋተን ሊጊሰነዊል ትኩርት በነቊ አቐነውድም ጋልፅጝኩⶔ።
ጥቅለ ወይቱ ሳረዙ ጊቭርትድ ፍጥሩ ኻደገዝ ምላሰን አልስንዙ እጅጝት እትልሽም፤ ሽምተጥዙ ተምዝትድ አጉረው አቐነዊዝመ ጊቭርትዙ ዊርተድ ቺዘቺዝሽታⶔ ተረነውድ ዚርፊል ፅበው ሊግዝትድ ቓሊሰው የጝ ይጝኩⶔ።
እን አገነድ ቀሰው ፈኒዝጎ ላውጠናንስም አርየዙ እፅቁፅቈድ አትርዘነው፣ ወይቱ ሳረድ ጝቕምቱ ቺተነዝ አርቐ አርቒሰነውዙ ሰቭዝመ ጊቭርትድ ኻግርሸንቱ ፈራቐቁ ጅውንጥዙ አርየይዝጎ ችጝሽተትነይድ ሊጊሰናንስ ሰራሽታⶔ አቐነውድ ሚሪጝ ነንቱ ኰርዝ ቺዝየው አርየዝመ ወየዝ ቂሻⶔ አቐነውድ ጋልጽጝኩⶔ።
ሳምራዊት ግርማይ
ጥቅምት 30/2019
