ዜገንዙ ሩሔዝ ችበችብረው ሰራሽን!!

ይነ ኻግር ኢትዮጵየትል ዜገን ፅዊትጘው ኰሪዝ ዚምኑ ኽክምነዙ ችብረንጥድ አርውሸነውዙ ጝተ ዲዝጝትድ 40  ኪርም 60 ናን ላይል አሽ ጭቑ የጝ።
እን የነትም ግቨርዝ ንየ ኻግርሸንቱ ኽዝቭድ አንፃሩነይዝ ባኽሉ ጥልቕዝ፣ ጝን አቒቱ ኽክምነዝ ዊንም ቆሽ ኻይማኖትዙ እምንትዝ( ፃቭልዝ) አርውሸነውዙ  ዲዝጝት ፃይኩ የነት የጝ።
አነ ጚ ጣቅ እምተን አቒዝ ምጝግስት ፈራራዘቊ ትኽነዙ ችብረንጥዝመ እቀ ገረደ አቅቨ ትኽነ ቓዝንዙ (Community-based Health Insurance) ሲትፍሽንዝ ትኽነ ችብረንጥዝጎ ፊርን ኻክምሸነውዙ አቅምድ ቆሻጙ የጝ።
ቺተዝ ቆሽ እኹርንዝ፣ እፈርዙ ክትቫት፣ እንዝጘም ጊዙረቊዙ ታኽንኽነዝ ዚምኑ ኽክምነዙ ሰራሽንድ አርውሸነዊል ኽየው ቺዘቺዝስን ቓሊሳጙ አቐነውድ ትኽነ ሚኒስቴርዙ ሚዝረድ ልብሰኩ የነት የጝ።

እን ልውጠድ ተርጠጘድም ትኽነ ቓዝን አግልግለዙ ፖሊሲድ ኽየው እኩሰ እኩስኩ።
ትኽነ ቓዝን አግልግለዙ እቀኽቭሪዙ ክፍለን አቅምዙ እጅጝትዝ ምላሰን ኽክምነዙ አግልግለይስ እክልዳይጘጘ ኽክምነዙ ፈንድ አቭርድንዝ ሽፍነናንስ ትኩርት ፃቨው ሰራሽን የጝ።
ኢትዮጵየትልም 2003 ዓ.ስ ሲዘ ክልለኒል ማርፅሽተቊ ወረጢል ኪርምሸው አቓንድ ነንቱ ሰትዝ ኻግርሸንትል ፅበቁ ወረጢል 78 ናንድ እቀ ገረደ አቅቨ ትኽነ

ቓዝንዙ አግልግለድ ችጝሽተተ አቐጘድ ትኽነ ሚኒስቴርዙ ሚዝረድ ቓሊሰኲ።
ነንቱ ኰሪዝም 43 ሚሊዮንዝ ንየ ዜገን አግልግለይዙ አርውሸጥ ጛይ።
ወይኽምረ ብሔረ እቅጭሰጭሰን ሳቁጠ ወረደ ሐሙሲት ትኽነ ጣቭየይል ትኽነ ቓዝንዝ አግልግለ ችጘቊስ አት ጥጋቡ ጠቋሬስመ አት ፍቃዱ አድማሴ 10 እምትዝ ንየ አቫል አቐቊ ጛይ።
እንዝም ጝተ ቕመት የውም ጝተ ጝነቁ ትኽነድ ኻውክሻንድ ውርም አይንት አቅምዙ እጅጝትዝ አጋልሽቲጝቀት ኽክምነዙ አግልግለ ችጝጛጙ አቐነውድ ዊግትጝኩⶔ።

ነንቱ ኰሪዝ እቀ ኽቭርድ ቺተቺተቁ ፅውዘይዙ ችግሰንጥዝ አጋልሽትጘው ኰሪዝም አነ ቃውስን ጝተ ትኽነዙ ተግድ አርቐናንስ ጣቂል ፅበቊ ትኽነዙ ችብረንጥዝጎ ፊረነውዙ ዲዝጝትድ አትርዘው አኲ።

ሐሙሲት ትኽነ ጣብየድ እቀ ገረደ ትኽነ ቓዝንዝ አግልግለ ይወነው ጋብዝ ቺዝየው የጝ የቊ ቓለ ነየጥድ ትኽነ ጣቭየድ አቭንውዘነውዙ አቅሚስ ቢዘ ሪፈር ይሽትጘው ኰሪዝ ግን ጥላዙ ጅቭንዝ ዋቕርሽጘው ላየ ፈንድ ሚሪሸው አካልድቅ እክሰነው ጥውሸው አቐነውድ ጋልጽጝኩⶔ።
እቀኽቭርድ ፅዊትሽ እቻቐው ኽክምነዙ አግልግለ ችጘኩን የው አምረ ጨቨቅ ትኽነ ቓዝንዙ አቫልነይዝ ጊንዝቭ ኪፍለነውዙ ዲዝጝትድ ቈሻጙ ተርኲ።

አግልግለድ ችጘናንስ ፊርጘው ኰርዝ ግነ ጥላዙ ችጝሽተትነይዙ ቢተ፣ስፔሻል ፋርማሲዝመ ሪፈራል ሆስፒታለኒጅቅ ፅበው እፅቁፅቈድ ሳስ የው አቐነዊዝ እቀ ገረደድ ትኽነ ቓዝን አግልግለድ ችጝ ዋጥረነው ቸላጙ አየውም።
ምጝግስት ኽዝቭድ አቫልነይዙ ጊንዝቭድ ኰሪዝ ኪፍልሰዊዝጘድቅ ኽዝቭድ ፊሰው ላየ ፈንዝመ ገልታሽንዝ አጋልዛው ሰራሽንድ ቺዝሰነው ተሚሰው አቐነውድ የጝ ቓለ ነየጥዙ ሚዝረድ ልብሰውድ።

ሐሙሲት ትኽነ ጣቭየዙ ደርግቭሽተ ዲቈተ አት ብርሃኑ ከበደ ትኽነ ጣቭየድ አግልግለ ይወውድ 40 ሽኽዝ ንየ እቀኽቭሪስ 9 እርፍ አቒዝ 85 ናን ላይስ እቀ ገረደ ትኽነ ቓዝንዙ አቫልነይዝ ኽክምነዙ አግልግለ ይውሸተነውድ አርቒስጝኩⶔ።

እኔንም እቀኽቭሪዙ ትኽነዙ ችብረንጥዝጎ ደግምግምን ፊረነውዙ ዲዝጝትድ ቈሸጘድ ቓሊሰው አቐነውድ ልብስጝ ትኽነ ጣቭየድ እቀ ገረደ አቅቨዝ ቺዝየው አግልግለ ይወናንስ ትኩርትዝ ሰራሻጙ አቐነውድ ጋልጽጝኩⶔ።

ሳቁጠ ወረደይዝጘድ 20 ሽኽዝጎ አልተው እቀኽቭርዙ ክፍል ትኽነ ቓዝንዙ አቫል አቐነውድ ሚሪየቁድ ወረደይዙ ትኽነ ጽ/ጝንዙ ዲቈተ አት አስምሮ ገዳሙ ወረደይል ፅበቁ 6 ትኽነ ጣቭየንዝመ ላው እቀ ገረደ ጥላ ጝን(ፋርማሲ) ኲንሽ አግልግለድ ይውጛጙ አቐነውድ የጝ ጋልፅጘውድ።

እን አምረይዝ እቀኽቭሪዙ ሲትፍሽንድ ቺዝየው አቐነውድ ሚሪጝ አምረዝ ሊን ፊርጝ አርቓቊ እቅድ ሲዘን ደግምግመዝ ኽክምነዙ ችብረንጥዝጎ ፊርጝ ኽክምነ ችጛጙ  አቐነውድ አርቒስጝኩⶔ።

እቀኽቭሪስ ጒሸቁ አግልግለዙ ችግሰንጥዝ ምላሰን ፊስጘው ፈንዝመ ገልታሽንድ ቃፅቨናንስም ሳቁጠ ተፈራ ሀይሉ ሪፈራል ሆስፒታልዝመ ላጥ 10 ሪፈራል ሆስፒታለንል (መቐለ፣ ደሴ፣ ወልደያ፣ ባህር ዳር፣ ጎንደርስመ ላጥ ስፔሻል ኽክምነዙ ጝንጥል) ቲስመምን ፋጥርሽ እቀኽቭርድ ቺዝየው አግልግለ ችጛንስ ፃቭሽታጙ አቐነውድ ጋልፅጝኩⶔ።

አት አስምሮ ወረደይዙ እቀኽቭርድ አግልግለድ ችጘነውዙ ዲዝጝትድ ቺዝያጙ ተረነውድ ሚሪየነውዝ ተረዊዝ ጥላዙ እጅጝትዝ ምላሰን ገልታሽን ዊናየጘ እቀ ገረደ ፋርማሲድ አትርዘነውዝመ ሳቁጠ ኻትመይል ቀይመስቀል ፋርማሲዝመ ላጥ ፋርማሲየንድ ችበችብሰናንስ ሰራሽታጙ አቐነውድ ሚሪጝኲⶔ።

እቀገረደ ትኽነ ቓዝንዙ አግልግለ እቀኽቭሪዙ ከቨከቭሽትንዙ እሴትድ ቃፅልሰው፣ ዚምኑ ኽክምነዙ አግልግለድ ችጘነውዙ ዲዝጝትድ አትርዘው ሰራሽን አቓንስቅ እጝቅም አቫል አቐነውድ ናፀዝመ ቺዝየው ትኽነዙ አግልግለ ችጘነው ጝ ሚቭትድ አርውሽጠ ጥውሸኲ።

ሳምራዊት ግርማይ

ግንቦት 15/2018