ታደለ አጋጄ
ቤዴራ ሚደቢኒ ቤንካስ ያኻው ክንትፂ ቤን ግቢትስታማ 2019ም/አሜታሱ ክንቲው ዝቤንዳ እንፅኼ ጄሜራው አኽⶓ አዮ ጉዋጉሲ ወረዳው ክንቲው ፅፌት ጝና አቕፅኾ።
አዮ ጉዋጉሲ ወረዳዳ ፌዩንኩ አሜትካዳ ኬሴትስታሺኹ ፄትቲው ችግርስ ክንቲው ዜርፍዳ ሚንች ጉዳት ታምባ። ኬፍቲኒ ጉዳት ታምቡክ ክንቲ ጝንካዴስ አምቢሊ ትክላሊ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝና አባላምቲዳ ቶኬምስታዊያኽ።አምቢሊ ትክላሊ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝናሱ ጛራ አስተጋች ወንድሜ ፌይኹ አሜትዳ ፄትቲው ችግርስ ዎዴምኹሳ ክንቲ ጝናሳ ግቢትጝስ ካሊስታያሱ አኽⶓ ጌሌፅካ። አምቢሊ ትክላሊ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝናዳ ላጛ ብሎክ ክንትፂ ቤን፣ ሜፃፍ ጝናስታ ሙካሪ ጝና ዋኽስ ዋኾ ዎዴምስትⶓ ዙሜካ።ትክላሊ እምፕል ሚሊዮንዴስ ጃላ ጌሜትስታው ጌንዜብ ክንቲ ጝናዳ ዎዴምኹ አኽⶓ ዲብስካ። ክንቲ ጝናሱ ዎዴምስትጝ ክንትጝ ክንትፅጙ ካስት ካስጛቲታ ፅንጋኻ አኽጞ ጌሌፅካ። ክንትፂ ቤኑ እንፂጝስ እምፕል ቤንዳ ክንታንኩ ክንታንትካው ቼፍ ሚንቺጝስ ክንቴ ክችክቺስ ሲፍጛቲንታ ፄውኽ አኽⶓ እርዳትፅካ። እምፕል ቤንዳ ክንታንትካው ቼፍ ሚንቺጝ ክንትፃንትካ ቼፍጜካማ ክንትፅጝስ ቼጌርስትⶓ ድኹዌካ። ክንቲ ጝናዳ ዳንጉዊትጙንኩሳ አክኽካዋ ዋኽትጝፅጝስ ባጄቱ እንፂጝስ ቼጌርስትⶓ ጉሽካ። ፌሬስኹሳ ቤኖ ቴጌንጝስ ፣ክንታንትካ እንጅኩካማ ክንታኑሳ ዎንቤሮ ግቢትጝስ ሊሊትጙንኩ እርዳታንትካ አችትካ እያኑ እርዳቲስ ክንትጝ ክንትፅጙ ካስት ካስጛታ ፄውስትⶓ ዙሜካ።
አምቢሊ ትክላሊ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝናዳ 2 ሻይዴስ ጃላ ያኻንኩ ክንታትካ አግስታንኩ አኽጝስ ክንታንትካው ቼፍስ ያኻው ክንትፂ ቤኑ እንፂጝ ጌቴምኹ አኽⶓ ቶኬምካ። ቤዴራ እምፕላንቲ ቤንኩ ክንታንትካስ ያኻው ክንትፂ ቤን ፌይኹ አሜትዳ እርዳታንትካ አችትካስ ግቢትስታማ ክንትጝ ክንትፅጙ ካስት ካስጛማጊ አኽⶓ ጉሽካ። ሊሊትጙንኩ እርዳታንትካ አችትካ ክንቲኩሳ ግባትካዋ ዋኽትጝፅጝስ እርዳቴ ፄውⶓ ቶኬምካ። አዮ ጉዋጉሲ ወረዳው ክንቲ ፅፌት ጝናሱ አላፊ ወረደ በየነ ኬሴትስትኹ ፄትቲው ችግርስ ክንቲው ዜርፍዳ ኬፍቲኔ ቻኒስቶ ታምፅⶓ ዙሜካ።
ትክላሊስ ወረዳዳ አግስታንኩ 62 ክንቲ ጝንካዴስ 16 ክንቲ ጝንካ ክንትጝ ክንትፅጙሳ እንፅኼ ካስጝፄካማጊ ጋቲው አኽⶓ ቶኬምካ። ወረዳታ 49 ሚሊዮን ብርስ ቼፍስታው አብት ዎዴምስትⶓ ጌሌፅካ። 2019 ክንቲው ዝቤንዳ ክንትጝ ክንትፅጙ ካስት ጄሜርጝዴስ ቤዴራ እምፕልታቖ ቴቤቤርጝፅጝስ ሊሊትጙንኩ ክንቲ ጝንካዋ ግቢትጝስ ቴርትⶓ ጉሽካ። ክንቲው ሚኒስቴርስ ግቢትስታው ስታንዳርዶ ማንዱኽ ቤዴራ ሜዴቤንካ ክንታንትካስ ያኻው ክንትፂ ቤን እን አሜትዳ ግቢትስታማ እንፅኼ ጄሜራው አኽⶓ ቶኬምካ። ወረዳ ዴሜካ እምፕሎ ክንቲ ጝናሳ ግቢትፅጝስ ቻራቲ ፋማ ግንባቲሾ ቱⶓ እርዳትፅካ። አምቢሊ ኬቴምዳ ዩኒሴፍ እስታው ምንግስታዊ አችትሊ ቴቤቤርጝጝስ ቤዴራ ሜዴቤንካው ክንትፂ ቤንካ ግቢትስትጞ ጌሌፅካ። እሊኩ ፄትቲው ችግርስ ዎዴሙንኩ ክንቲ ጝንካ ቴጌንስትካማ ክንትፅⶓ ጄሜራንታ እንፃኽስስታማጊ አኽⶓ እርዳትፅካ።
አዊ ብሄረሰቡ ቺፅጝፂው ክንቲው ሜምሪዳ ክንቲው ልማቱ ስታስቲክስ እክዱ ቴርስጙስታ አብቶ ፋይጙ ኬቹ ጉሳንቲ አቶ ምህረት ተሰራ ቤዴራ እምፕላቲ አችስ ጛሬ ካሉኽሳ ኾቶ ፋይፃው አኽጝስ እን አሜትዳ 20 ቤዴራ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝንካ ግቢትስትጝስ ክንትጝ ክንትፅጙሳ እንፅኼ ጄሜራው አኽⶓ ጌሌፅካ። ብሄረሰቡ ቺፅጝፂዳ አግስታንኩ 12 ወረድካዴስ 10 ወረድካዳ ግቢትስታው አኽⶓ ኽይትጝፅካ። 10 ክንቲ ጝንካ ወረዳውስታ እዝቡ ቴሳትፉስ ግቢትስታው ያኹስ እሊኩ 10 ክንቲ ጝንካ ዴሜካ ፌዴራሉ ክንቲው ሚኒስትርስ ግቢስታንኩ አኽⶓ እርዳትፅካ። ፄትቲው ችግርስ ዎዴሙንኩ ክንቲ ጝንካ ሊሊትጙንኩ እርዳታንትካ አችትካሰ ግቢትስትጝዳ አግስታንኩ አኽⶓ ዙሜካ። ጃዊ ወረዳ ወርክ ሜዳ ክንቲ ጝና ፄትቲው ችግርስ ጉዳት ታምብኹሳ እርዳታንትካ አችትካስ ግቢትስታማጊ አኽⶓ ቶኬምካ። ግቢትስታንኩ ክንትፂ ቤንካ አቾ ማንዱንኩ አኽጝስ ክንታንትካው ክንቲው ፃንኩትዳ ኬፍቲኔ ታምቦ ፊትጛንኩ አኽⶓ ጉሽካ። አማኻሪ ክልልዳ 308 ቤዴራ ሚዲቢኒ አች ክንቲ ጝንካ ግቢትስታንኩ አኽⶓ ዴሜካ አማኻሪ ክልሉ ክንቲው ቢሩ አላፊ አቶ ትላሁን ወርክነህ ዙሜካ። ክልላኻዳ ቤዴራ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝንካዋ እሳንጝፅጝስስታ ጛርቶ ካሊፅጝስ ፄውስታው ፅሬትዴስ ድምክና 154 ቤዴራ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝንካ ፌዴራሉ ባጄትስ ግንባቲ ካስጛው ያኹስ 154 ቤዴራ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝንካ ዴሜካ ወረዳስስታ እምፕልታቑ ቴሳትፉስ ግቢትስታንኩዊያኽ። ትክላሊስ 308 ክንቲ ጝንካ ይንታንኩ ዴዴጝ ጊዝካዳ አሌድስትካማ 2019 ክንቲው ዝቤንዳ ክንትጝ ክንትፅጙሳ እንፅኼ ጄሜራው አኽⶓ ጌሌፅካ። ውላ አጌራው ቤንዳ ቤዴራ ሚዲቢኒውሳ ክንቴ ታምብስታንታ ፄውጝስ እሳን እንፅኺ እንፃኽስስታማጊ አኽⶓ ክንቲው ሚኒስትር ጌሌፃ። ምንግስት ክንቲው ዜርፍዳ ሊሊቴ ትኩቶ እያማ አኮሜቻኩ ስትራቴጂኩ ቴግባርካ ክቻዴስ ስሩ ክንቲ ቹዋ ያኹስ ዜርፎ ኬሽኹስ ዋይሚስታ ፄውጝስ ኬፍቲኒ ፅሬት ፄውስታማጊያኽ። ኪሲዴስ ፍና እሺኹ እንፃኽስትጝጚ ኬቴምካዳ ይቪቺ አክም ዝኩክሳ ክንታንትካዋ ቹዋ ታብል ክንትፃንኩ ልቓ ክንቲ ጝንካ እሺንኩ ያኼስጉ ናካሱ ወክትዳ ኩፅኒ እን ችግር ኽይስታማ ክንቲ ጝንካው ቼፍ ኬፍቲኒ አችስ ዴሜካታ ፄውስታ።
ክንቲው ሚኒስትር ፕሮፌሰር ብርሃኑ ነጋ ጌሌፁኑውስታጊ ፌዩንኩ አንኩዋ አሜትካዳ ውላ ይቶፕያው ቤንዳ 34ሻይ ያኻንኩ ቤዴራ ሚዲቢኒ ክንቲ ጝንካ ግቢትስትካማ አገልግሎቲስ ቢኬካ። ክንቲው ሚኒስትር ኑኑውስታ ንጙዊኒ ባጄት አሜትዳ ቤዴራ ሚዲቢኒው ክንቲ ታምብስታንታ ያኼካያስኩ ወረድካዳ እስካውካ ክንቲ ጝንካዋ ግቢትጝስ ትኩትስ እንፃኽስስታማጊ አግስቴ። ክንቲ ጝናሱ ታምብስታንት እምፕልታቖ ፍታዊስ ቴኬምስታንታ ፄውጝስ አቕትስ ሌጌስኹሳ ክምንቶ ፌቴርጝስ ኬፍንኹ ፍሺ ዝኩኽ አኽጞ እርዳትፅካ። አጌር አቡቑ አችስ 1 ሻይ 452 እስካውካ ቤዴራ እምፕላንቲ አች ክንቲ ጝንካ ግቢትስታንኩ አኽⶓ ጌሌፅካ። ግንባቲ ካስጛው አጌር አቡቑ አችስ ያኹስ ላንቡሳኺስታ ቤዴራ እምፕላንቲ ቤንካው ክንትፂ ቤን ግቢትስቴካያስኩ 727 ወረድካዳኽ። ግንባቲስ ፋይፃው 40 ሚሊዮን ዶላሮ እርዳታንትካ አችትዴስ እርዳቲስ አግፅⶓ አቕፄካ። ክንቲ ጝንካ ግቢትስትካማ አሌድስታኒ 87 ሻይ120 ስራስሪ ክንቲው ማንድሾ አሌቔትጛንታ ፄውጝዴስ ፌይኹስ ፃንኩት ዝኩኽሳ ክንቴ ታምፅጝስ እምስትኹሳ አላሜ ሳኪትጝፅጝስ እርዳታዊያኽ።